لطف الله هنرفر
2
اصفهان ( فارسى )
استان اصفهان به استثناى چهارمحال و بختيارى 396 ، 170 كيلومتر مربع شهرضا 256 ، 9 كيلومتر مربع شهرستان اصفهان 212 ، 24 كيلومتر مربع اردستان 240 ، 14 كيلومتر مربع فريدن 140 ، 7 كيلومتر مربع نايين 720 ، 46 كيلومتر مربع نجفآباد 604 ، 3 كيلومتر مربع حدود شهرستان - شهرستان اصفهان از شمال به شهرستانهاى اردستان و كاشان و گلپايگان ، از جنوب به شهرضا ، از مشرق به شهرستان نايين و از مغرب به شهرستان فريدن محدود است . اصفهان امروز در جلگهء سبز و خرّمى در كنار زايندهرود واقع است و طول آن از مشرق به مغرب 18 كيلومتر و عرض آن از شمال به جنوب 12 كيلومتر است . مافروخى اصفهانى در قرن پنجم هجرى طول و عرض اين شهر را چهارده فرسنگ در شش فرسنگ ، با هشت دروازه ذكر كرده و گفته است كه هشتصد پاره ديه و مزرعه دارد . « 1 » طول و عرض جغرافيايى - قدما اصفهان را بر حسب طول و عرض از اقليم سوم گرفتهاند . طول آن را از جزاير خالدات ( عوم ) و عرض آن را از خط استوا ( لب ) ذكر كردهاند . طول و عرض جغرافيايى آن بر حسب اندازهگيرى بينالمللى امروز از اين قرار است : طول شرقى آن از نصفالنهار گرينويچ 51 درجه و 39 دقيقه و 40 ثانيه و عرض شمالى آن از خط استوا 32 درجه و 38 دقيقه و 30 ثانيه است . ارتفاع اصفهان از سطح دريا بين 1475 تا 1584 متر ضبط شده است .
--> ( 1 ) . ترجمهء محاسن اصفهان ، تهران ، ص 47 .